Οι 8 λόγοι που εξηγούν γιατί ΗΠΑ και Ισραήλ δεν μπορούν να μιλήσουν για νίκη κατά του Ιράν
Τρεις εβδομάδες πολέμου – αντί για 4 ημέρες που έλεγε στην αρχή ο Trump – συμπληρώνονται σήμερα 20/3 στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής, και το μοναδικό ασφαλές συμπέρασμα που μπορεί να εξαχθεί είναι ότι οι ΗΠΑ δεν έχουν να δώσουν μια πειστική απάντηση στο πώς, με ποιο αποτέλεσμα και με τι κόστος θα τελειώσουν αυτή η στρατιωτική σύγκρουση.
Είναι εμφανές πλέον πως η στρατιωτική υπεροχή που αναμφίβολα έχουν ΗΠΑ και Ισραήλ, δεν σηματοδοτεί και την επίτευξη νίκης.
Επίσης, καθίσταται σαφές ότι μπορεί η Συμμαχία τους να υπερέχει σε αριθμό πτήσεων, σε ακρίβεια πυρομαχικών, σε ποιότητα πληροφοριών, σε ικανότητα καταστροφής υποδομών και σε αμυντική ισχύ, την ίδια όμως στιγμή αποτυγχάνει σε πολιτικό επίπεδο ως προς την υλοποίηση των στόχων που έχουν θέσει…
Το χάσμα μεταξύ αυτών των δύο - δηλαδή μεταξύ της εκτεταμένης χρήσης πυρός και της αδυναμίας επίτευξης ενός πολιτικού αποτελέσματος - γίνεται όλο και πιο εμφανές καθημερινά.
Αμερικανοί αξιωματούχοι μιλούν πλέον δημόσια για την ανάγκη να παραταθούν οι πολεμικές επιχειρήσεις προκειμένου να επιτευχθούν οι στόχοι που έχουν τεθεί, ενώ πλέον στην εξίσωση έχει εισέλθει και η παράμετρος μιας χερσαίας εισβολής…
Είναι ξεκάθαρο ότι οι υπερσύγχρονες πολεμικές μηχανές των ΗΠΑ και του Ισραήλ δεν έχουν καταφέρει να γονατίσουν το Ιράν, το οποίο από την πλευρά του αποκαλύπτει όπλα και πυραύλους που προκαλούν εντύπωση ακόμα και στην τεράστια στρατιωτική μηχανή της Κίνας.
Μη ξεκάθαροι στόχοι
Μια από τις δυσκολίες των ΗΠΑ και του Ισραήλ να μετατρέψουν τις στρατιωτικές επιχειρήσεις τους σε πολιτική νίκη είναι η ασυμφωνία μεταξύ στρατιωτικού και πολιτικού στόχου.
Ο στρατιωτικός στόχος συνήθως είναι μετρήσιμος: καταστροφή εκτοξευτήρων πυραύλων, πλήγμα στο δίκτυο διοίκησης, εξασθένιση της άμυνας ή φθορά της βιομηχανικής και ναυτικής ικανότητας.
Ο πολιτικός στόχος όμως είναι πιο σύνθετος· αλλαγή της συμπεριφοράς του αντιπάλου, επιβολή διαρκούς αποτρεπτικής ισχύος, ανακατασκευή αξιοπιστίας ή εξαναγκασμός του αντιπάλου να αποδεχθεί την επιθυμητή τάξη των εισβολέων.
Το Reuters ανέφερε ότι μεταξύ Ουάσινγκτον και Tel Aviv δεν υπάρχει πλήρης συμφωνία για τον καθορισμό του στόχου του πολέμου· το Ισραήλ επικεντρώνεται κυρίως στην εξάλειψη της κορυφής της ιρανικής εξουσίας, ενώ η Αμερική μιλά για καταστροφή του πυραυλικού προγράμματος, της ναυτικής ικανότητας και την αποτροπή της πυρηνικής προόδου.
Παρά το γεγονός ότι θεωρούν ότι έχουν φτάσει στους φαινομενικούς αυτούς στόχους μέσω των δολοφονιών και των βομβαρδισμών, δεν έχουν καταφέρει να χτίσουν το προφίλ του «νικητή», κάτι που είναι πολύ αξιοσημείωτο.
Τα μέλη της συμμαχίας δεν συμφωνούν ούτε στο επιθυμητό τελικό αποτέλεσμα, επομένως, είναι φυσικό η ψευδαίσθηση στρατιωτικής υπεροχής να μην μπορεί εύκολα να μεταφραστεί σε πολιτική νίκη, αφού δεν είναι σαφές ποιο επίτευγμα πρέπει να αποτελέσει βάση για την ανακοίνωση νίκης.
Ψευδαίσθηση αεροπορικής υπεροχής
Ο δεύτερος λόγος είναι ο εγγενής περιορισμός της αεροπορικής ισχύος σε πολέμους επιβολής.
Το Brookings και η αεροπορία των ΗΠΑ έχουν παραδεχτεί επανειλημμένα ότι η αεροπορική ισχύς μπορεί να επιφέρει καταστροφές, αλλά δεν σπάει αναγκαστικά τη πολιτική θέληση του αντιπάλου σε προβλέψιμο χρόνο.
Ο Richard Haas εξηγεί ότι στη στρατηγική της επιβολής, η τελική πρωτοβουλία βρίσκεται σε μεγάλο βαθμό στον στόχο: είναι ο επιτιθέμενος που αποφασίζει αν θα παραδοθεί ή θα αντέξει.
Δηλαδή, η επιτυχία σε αεροπορικές επιχειρήσεις δεν εξαρτάται από τον όγκο της καταστροφής, αλλά από τον ακριβή συνδυασμό στρατιωτικής πίεσης, συγκεκριμένου στόχου και πορείας εξόδου.
Στην περίπτωση του Ιράν, παρά τα βαριά πλήγματα, η πολιτική δομή δεν έχει καταρρεύσει και δεν υπάρχουν ενδείξεις ταχείας παράδοσης.
Επιβίωση της δυνατότητας αντίδρασης
Ο τρίτος παράγοντας είναι η διατήρηση της ικανότητας αντίδρασης του Ιράν.
Η υπεροχή στο πεδίο μάχης φτάνει κοντά σε πολιτική νίκη όταν ο αντίπαλος αδυνατεί να απαντήσει αποτελεσματικά και να επιβάλλει αντίθετο κόστος.
Ωστόσο, σύμφωνα με το Reuters, το Ιράν, παρά τα βαριά πλήγματα, διατηρεί ακόμα τη δυνατότητα επιθέσεων με πυραύλους και drones, καθώς και την ικανότητα παρεμβολής στην ενέργεια και στη ναυτιλία.
Η στρατηγική του Ιράν βασίζεται στην «αντοχή, παρεμβολή στην ενέργεια και φθορά του πολέμου».
Όσο αυτή η ικανότητα διατηρείται, οι ΗΠΑ και το Ισραήλ δεν μπορούν να πείσουν τη δημόσια γνώμη ότι η στρατιωτική τους υπεροχή οδηγεί σε μεγαλύτερη ασφάλεια· αφού παράλληλα με τους βομβαρδισμούς, αντιμετωπίζουν επιθέσεις, διαταράξεις στη ναυτιλία και ενεργειακή αβεβαιότητα.
Αυτό διαταράσσει τη συνταγή νίκης, όσο το Ιράν μπορεί ακόμα να τιμωρήσει τη συμμαχία, η πρόωρη ανακοίνωση νίκης γίνεται μη πειστική, εύθραυστη και αναξιόπιστη.
Κόστος πολέμου και αναλογία κόστους-αποτελέσματος
Ο τέταρτος παράγοντας είναι η οικονομία του πολέμου.
Αυτός ο πόλεμος για την Αμερική εξελίσσεται με πολύ ταχύ ρυθμό σε οικονομικό, βιομηχανικό και πολιτικό ζήτημα: σύμφωνα με επίσημη εκτίμηση προς το Κογκρέσο, οι ΗΠΑ μόνο στις δύο πρώτες ημέρες του πολέμου δαπάνησαν περίπου 5,6 δισεκατομμύρια δολάρια σε πυρομαχικά, φτάνοντας στις έξι ημέρες τουλάχιστον 11,3 δισεκατομμύρια ενώ νεότερες εκθέσεις δείχνουν ότι μέχρι τις 19 Μαρτίου το άμεσο κόστος του πολέμου έφτασε τα 12,7 δισεκατομμύρια δολάρια, με ημερήσιο ρυθμό 1–2 δισεκατομμύρια δολάρια.
Ταυτόχρονα, το Πεντάγωνο ζήτησε από το Κογκρέσο πάνω από 200 δισεκατομμύρια δολάρια επιπλέον προϋπολογισμό για τη συνέχιση του πολέμου, αριθμός που δείχνει ότι το ζήτημα δεν είναι απλώς η προμήθεια πυρομαχικών, αλλά μια τεράστια και αυξανόμενη οικονομική δέσμευση.
Παράλληλα, οι ανησυχίες για εξάντληση των αποθεμάτων αντιαεροπορικών και πυρομαχικών είναι σοβαρές· το Associated Press αναφέρει εκτίμηση ότι έχει καταναλωθεί περίπου το 25% των αποθεμάτων του συστήματος THAAD στην άμυνα του Ισραήλ.
Επομένως, αυτό που φαίνεται ως αυξημένη ικανότητα υποστήριξης και πυρός στην πραγματικότητα οδηγεί σε γρήγορη εξάντληση αποθεμάτων, ανάγκη έκτακτης χρηματοδότησης, πίεση στην αλυσίδα εφοδιασμού και αυξανόμενα ερωτήματα στο Κογκρέσο και τη δημόσια γνώμη· έτσι, ακόμη κι αν υπάρξουν τακτικά επιτεύγματα για Ουάσινγκτον και Tel Aviv, παραμένει ανοιχτό το ερώτημα αν ένας τέτοιος πόλεμος είναι οικονομικά, βιομηχανικά και πολιτικά βιώσιμος και τα υπάρχοντα στοιχεία δείχνουν ότι η κυβέρνηση των ΗΠΑ δεν έχει ακόμη πειστική απάντηση.
Κρίση αφήγησης· ο Λευκός Οίκος έχει χάσει τον πολεμικό έλεγχο των μέσων
Ο πέμπτος παράγοντας είναι η κρίση αφηγήματος.
Η πολιτική νίκη δεν δημιουργείται μόνο στο πεδίο μάχης· πρέπει να αντικατοπτρίζεται αποτελεσματικά στα μέσα, στην αγορά, στο κοινοβούλιο και στη δημόσια γνώμη.
Ο Trump αντιμετωπίζει πρόβλημα στη διαμόρφωση αφηγήματος για τον πόλεμο, με κενά μεταξύ των ισχυρισμών του Λευκού Οίκου και της πραγματικότητας.
Το Reuters αναφέρει ότι η έξοδος από τον πόλεμο για την κυβέρνηση των ΗΠΑ είναι δύσκολη και υπάρχει έντονος ανταγωνισμός εντός της κυβέρνησης για τη λήξη του πολέμου.
Αυτό σημαίνει ότι η Ουάσινγκτον δεν έχει καταφέρει να δημιουργήσει μια συνεκτική ιστορία για να δικαιολογήσει τον πόλεμο.
Ποιος είναι ο στόχος;
Περιορισμένη τιμωρία;
Αλλαγή περιφερειακής ισορροπίας;
Καταστροφή πυραυλικής ικανότητας;
Αλλαγή της ιρανικής πολιτικής συμπεριφοράς;
Όταν η ιστορία δεν είναι σαφής, η επιτυχία στρατιωτικών επιχειρήσεων, ακόμη και σε μεγάλη κλίμακα, δεν μεταφράζεται σε νίκη για τη δημόσια γνώμη των ΗΠΑ και του κόσμου.
Επέκταση του πεδίου μάχης σε ενέργεια και παγκόσμιο εμπόριο
Ο έκτος παράγοντας είναι η επέκταση του πεδίου μάχης από το στρατιωτικό στο ενεργειακό και εμπορικό μέτωπο...
Σε περιορισμένους πολέμους, ο εισβολέας συνήθως προσπαθεί να κρατήσει τον έλεγχο του πεδίου· εδώ όμως, οι επιθέσεις στο South Pars και τα αντίποινα του Ιράν στις ενεργειακές υποδομές έχουν απομακρύνει τον πόλεμο από την... καθαρά στρατιωτική λογική.
Η επίθεση του Ισραήλ και τα αντίποινα του Ιράν αύξησαν τις τιμές ενέργειας και έβλαψαν τη σταθερότητα της παγκόσμιας αγοράς.
Ο πόλεμος ΗΠΑ-Ισραήλ με το Ιράν πιέζει τις παγκόσμιες επιχειρήσεις σε όλα τα πεδία, από τις πρώτες ύλες μέχρι την ασφάλιση των μεταφορών.
Αυτή η πολιτική διάσταση είναι κρίσιμη, ο πόλεμος, αντί να φέρει ασφάλεια, έχει οδηγήσει σε αστάθεια στην αγορά και στην αλυσίδα εφοδιασμού
Μπούμερανγκ ενέργειας και απώλεια ελέγχου του πεδίου
Ο έβδομος παράγοντας είναι η χερσαία διάσταση και η αδυναμία κατάληψης ακόμη και σε ελάχιστο επίπεδο.
Παρά τις δηλώσεις Netanyahu και Trump για πιθανή ανάγκη χερσαίας συμμετοχής, ο τόνος τους δείχνει κρυφό φόβο και αμφιβολία.
Αυτή η επιλογή είναι εξαιρετικά δαπανηρή, αβέβαιη και πολιτικά επικίνδυνη.
Χωρίς χερσαίες δυνάμεις, δεν μπορούν να πετύχουν αποφασιστικό πολιτικό αποτέλεσμα· με χερσαίες δυνάμεις, ο πόλεμος γίνεται πολύ πιο δαπανηρός και ανεξέλεγκτος.
Φθορά της αποτρεπτικής ισχύος των ΗΠΑ
Ο όγδοος παράγοντας είναι η φθορά της αποτρεπτικής ισχύος λόγω της μακράς διάρκειας του πολέμου.
Οι πρώτες μέρες μπορούν να σοκάρουν αλλά αν ο πόλεμος συνεχιστεί και ο αντίπαλος αντιδρά, το αρχικό σοκ φθίνει.
Κάθε επιπλέον ημέρα θεωρείται ένδειξη μη επίλυσης και ενδεχομένως επιπλοκής του ζητήματος.
Οι δηλώσεις Αμερικανών αξιωματούχων για αποστολή περισσότερων δυνάμεων και νέα φάση του πολέμου δείχνουν ότι η παρέμβασή τους δεν ήταν αρκετή για να επιτύχουν τον πολιτικό τους στόχο.
Η συνεχής κλιμάκωση είναι ουσιαστικά παραδοχή αποτυχίας προηγούμενων δράσεων και δημιουργεί ένα αυξανόμενο τέλμα.
Κρίση στην καθιέρωση νοήματος και τέλος μονομερούς ηγεμονίας
Εκτός της στρατιωτικής και στρατηγικής διάστασης, η δυσκολία της μετατροπής της ψευδαίσθησης υπεροχής σε πολιτική νίκη έχει και κοινωνική/δημοσκοπική διάσταση, καθοριστική για ΗΠΑ και Ισραήλ.
Η πολιτική νίκη πρέπει να γίνει «πιστευτή» και στην κοινή γνώμη.
Το πρόβλημα των ΗΠΑ είναι η κρίση αξιοπιστίας σε αυτή τη σφαίρα.
Η κυβέρνηση Trump αντιμετωπίζει αντιφάσεις, κενά μεταξύ ισχυρισμών και πραγματικότητας, ακόμα και επιθέσεις από ΜΜΕ· δεν μπορεί να δημιουργήσει αφήγημα επιτυχίας, πόσο μάλλον σχέδιο λήξης του πολέμου.
Δημοσκόπηση της Ipsos δείχνει ότι μόνο το 37% των Αμερικανών υποστηρίζει τον πόλεμο, το 59% αντιτίθεται και μόνο το 7% υποστηρίζει χερσαίες δυνάμεις· επομένως, η κυβέρνηση δεν διαθέτει επαρκές κοινωνικό κεφάλαιο για να εδραιώσει αφήγηση νίκης.
Διαφορετική η ερμηνεία
Στο Ιράν, η έννοια νίκης και ήττας ερμηνεύεται διαφορετικά· η ιρανική κοινή γνώμη δεν μετρά με τα ίδια κριτήρια όπως η Ούασινγκτον ή το Tel Aviv.
Για τις ΗΠΑ, νίκη σημαίνει παρουσιασμένο αποτέλεσμα με επιχειρησιακούς και προπαγανδιστικούς δείκτες, για την ιρανική κοινωνία, κριτήριο είναι η επιβίωση της χώρας, η αποτροπή εξωτερικής επιβολής, η αντοχή υπό πίεση και η αδυναμία του εχθρού να χτίσει προφίλ νίκης.
Έτσι, η εκτεταμένη καταστροφή από ΗΠΑ και Ισραήλ δεν μεταφράζεται σε νίκη για την ιρανική κοινή γνώμη.
Τα γεγονότα στους δρόμους και τις πόλεις του Ιράν το επιβεβαιώνουν.
Συμπερασματικά, η κύρια δυσκολία για Αμερική και Ισραήλ είναι η μετατροπή των χτυπημάτων σε κάποιο…νόημα.
Μπορούν να καταστρέψουν στόχους, αλλά η μετατροπή της καταστροφής σε αλλαγή συμπεριφοράς του Ιράν, η σταθεροποίηση της περιοχής, η μείωση των τιμών ενέργειας, η αποκατάσταση αξιοπιστίας των ΗΠΑ και η δημιουργία σταθερής μεταπολεμικής κατάστασης είναι πολύ πιο δύσκολη και σε ορισμένες περιπτώσεις αδύνατη.
Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ έχουν ενεργήσει σε επιχειρησιακό επίπεδο, αλλά σε στρατηγικό επίπεδο δεν έχουν ακόμη πειστική απάντηση στο πώς, με ποιο αποτέλεσμα και με ποιο τελικό κόστος πρέπει να τελειώσει αυτός ο πόλεμος.
Εντυπωσιάζουν την Κίνα οι πύραυλοι του Ιράν
Την ίδια στιγμή πάντως οι πύραυλοι του Ιράν κερδίζουν τις εντυπώσεις … ακόμα και στην Κίνα.
Κινέζος ειδικός δήλωσε ότι η χρήση του βαλλιστικού πυραύλου Sejjil από το Ιράν δείχνει αποφασιστικότητα για αντίποινα.
Σύμφωνα με το Tasnim, ο στρατός του Ισραήλ ανακοίνωσε στις 16 Μαρτίου ότι ξεκίνησε έναν νέο γύρο «ευρείας κλίμακας επιθέσεων» κατά των υποδομών του Ιράν στην Τεχεράνη.
Ταυτόχρονα, το Ιράν συνέχισε τα αντίποινα, χρησιμοποιώντας βαλλιστικούς πυραύλους Sejjil για να πλήξει ισραηλινές στόχους.
Η χρήση του πυραύλου Sejjil από το Ιράν διαφέρει από τους προηγούμενους πυραύλους της χώρας και εγείρει ερωτήματα σχετικά με το αν η τεχνολογία του είναι πιο προηγμένη και αν η αύξηση ισχύος των όπλων μπορεί να σημαίνει ότι η σύγκρουση ανεβαίνει σε νέο επίπεδο.
Ο πύραυλος Sejjil
Σύμφωνα με τον Wei Dongshu, στρατιωτικό αναλυτή της κινεζικής ραδιοφωνίας και τηλεόρασης, ο Sejjil είναι ένας από τους κορυφαίους πυραύλους του οπλοστασίου του Ιράν και χαρακτηρίζεται από τρία βασικά χαρακτηριστικά:
1. Ταχεία αντίδραση: Ο Sejjil χρησιμοποιεί στερεό καύσιμο και δεν χρειάζεται την χρονοβόρα διαδικασία τροφοδοσίας που απαιτούν οι πύραυλοι υδρογόνου. Μπορεί να προετοιμαστεί για εκτόξευση σε περίπου 30 λεπτά και μπορεί να αναπτυχθεί κινητά. Ο εκτοξευτής μπορεί γρήγορα να υποχωρήσει, αυξάνοντας την ικανότητα του να αποφύγει επιθέσεις από ισραηλινά και αμερικανικά μαχητικά και drones.
2. Εξαιρετική επιθετική ισχύς: Ο Sejjil μπορεί να φέρει κεφαλή ενός τόνου. Στο τελικό στάδιο, διαθέτει υψηλή ικανότητα διείσδυσης που του επιτρέπει να αποφύγει τα ισραηλινά συστήματα αεράμυνας Arrow 2 και Arrow 3, επιτρέποντάς του να πλήξει αποτελεσματικά και να καταστρέψει υψηλής αξίας χερσαίους στόχους.
3. Ακρίβεια: Λόγω του σχετικά υψηλού κόστους του Sejjil, το Ιράν πιθανώς χρησιμοποιεί πολύπλοκα ηλεκτρονικά εξαρτήματα στη διαδικασία παραγωγής του για να διασφαλίσει υψηλή ακρίβεια κατά στόχους σταθερής θέσης.
Υψηλότερο κόστος στον αντίπαλο
Ο Wei Dongshu τόνισε ότι η χρήση του Sejjil δείχνει ότι το Ιράν δεν θα υποχωρήσει εύκολα στον στρατηγικό του αγώνα κατά των εχθρών.
Με την ανάπτυξη των πιο προηγμένων πυραύλων του κατά των σημαντικότερων στόχων του αντιπάλου, το Ιράν επιδιώκει να επιβάλει υψηλότερο κόστος στον αντίπαλο.
Με δεδομένη τη συνεχιζόμενη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, η στρατηγική αλληλεπίδραση μεταξύ ΗΠΑ, Ισραήλ και Ιράν παραμένει κρίσιμη, και το ερώτημα ποιος θα ξεκινήσει πρώτος την κατάπαυση πυρός παραμένει κεντρικό.
Ο Κινέζος ειδικός πρόσθεσε ότι το Ιράν δεν επιδεικνύει καμία διάθεση για εύκολη συμβιβαστική λύση και ότι, εάν συνεχιστούν οι αεροπορικές επιθέσεις από United States και Israel, είναι έτοιμο να ξεκινήσει ισχυρότερες αντίποινες χρησιμοποιώντας περισσότερους προηγμένους πυραύλους.
www.bankingnews.gr
Είναι εμφανές πλέον πως η στρατιωτική υπεροχή που αναμφίβολα έχουν ΗΠΑ και Ισραήλ, δεν σηματοδοτεί και την επίτευξη νίκης.
Επίσης, καθίσταται σαφές ότι μπορεί η Συμμαχία τους να υπερέχει σε αριθμό πτήσεων, σε ακρίβεια πυρομαχικών, σε ποιότητα πληροφοριών, σε ικανότητα καταστροφής υποδομών και σε αμυντική ισχύ, την ίδια όμως στιγμή αποτυγχάνει σε πολιτικό επίπεδο ως προς την υλοποίηση των στόχων που έχουν θέσει…
Το χάσμα μεταξύ αυτών των δύο - δηλαδή μεταξύ της εκτεταμένης χρήσης πυρός και της αδυναμίας επίτευξης ενός πολιτικού αποτελέσματος - γίνεται όλο και πιο εμφανές καθημερινά.
Αμερικανοί αξιωματούχοι μιλούν πλέον δημόσια για την ανάγκη να παραταθούν οι πολεμικές επιχειρήσεις προκειμένου να επιτευχθούν οι στόχοι που έχουν τεθεί, ενώ πλέον στην εξίσωση έχει εισέλθει και η παράμετρος μιας χερσαίας εισβολής…
Είναι ξεκάθαρο ότι οι υπερσύγχρονες πολεμικές μηχανές των ΗΠΑ και του Ισραήλ δεν έχουν καταφέρει να γονατίσουν το Ιράν, το οποίο από την πλευρά του αποκαλύπτει όπλα και πυραύλους που προκαλούν εντύπωση ακόμα και στην τεράστια στρατιωτική μηχανή της Κίνας.
Μη ξεκάθαροι στόχοι
Μια από τις δυσκολίες των ΗΠΑ και του Ισραήλ να μετατρέψουν τις στρατιωτικές επιχειρήσεις τους σε πολιτική νίκη είναι η ασυμφωνία μεταξύ στρατιωτικού και πολιτικού στόχου.
Ο στρατιωτικός στόχος συνήθως είναι μετρήσιμος: καταστροφή εκτοξευτήρων πυραύλων, πλήγμα στο δίκτυο διοίκησης, εξασθένιση της άμυνας ή φθορά της βιομηχανικής και ναυτικής ικανότητας.
Ο πολιτικός στόχος όμως είναι πιο σύνθετος· αλλαγή της συμπεριφοράς του αντιπάλου, επιβολή διαρκούς αποτρεπτικής ισχύος, ανακατασκευή αξιοπιστίας ή εξαναγκασμός του αντιπάλου να αποδεχθεί την επιθυμητή τάξη των εισβολέων.
Το Reuters ανέφερε ότι μεταξύ Ουάσινγκτον και Tel Aviv δεν υπάρχει πλήρης συμφωνία για τον καθορισμό του στόχου του πολέμου· το Ισραήλ επικεντρώνεται κυρίως στην εξάλειψη της κορυφής της ιρανικής εξουσίας, ενώ η Αμερική μιλά για καταστροφή του πυραυλικού προγράμματος, της ναυτικής ικανότητας και την αποτροπή της πυρηνικής προόδου.
Παρά το γεγονός ότι θεωρούν ότι έχουν φτάσει στους φαινομενικούς αυτούς στόχους μέσω των δολοφονιών και των βομβαρδισμών, δεν έχουν καταφέρει να χτίσουν το προφίλ του «νικητή», κάτι που είναι πολύ αξιοσημείωτο.
Τα μέλη της συμμαχίας δεν συμφωνούν ούτε στο επιθυμητό τελικό αποτέλεσμα, επομένως, είναι φυσικό η ψευδαίσθηση στρατιωτικής υπεροχής να μην μπορεί εύκολα να μεταφραστεί σε πολιτική νίκη, αφού δεν είναι σαφές ποιο επίτευγμα πρέπει να αποτελέσει βάση για την ανακοίνωση νίκης.
Ψευδαίσθηση αεροπορικής υπεροχής
Ο δεύτερος λόγος είναι ο εγγενής περιορισμός της αεροπορικής ισχύος σε πολέμους επιβολής.
Το Brookings και η αεροπορία των ΗΠΑ έχουν παραδεχτεί επανειλημμένα ότι η αεροπορική ισχύς μπορεί να επιφέρει καταστροφές, αλλά δεν σπάει αναγκαστικά τη πολιτική θέληση του αντιπάλου σε προβλέψιμο χρόνο.
Ο Richard Haas εξηγεί ότι στη στρατηγική της επιβολής, η τελική πρωτοβουλία βρίσκεται σε μεγάλο βαθμό στον στόχο: είναι ο επιτιθέμενος που αποφασίζει αν θα παραδοθεί ή θα αντέξει.
Δηλαδή, η επιτυχία σε αεροπορικές επιχειρήσεις δεν εξαρτάται από τον όγκο της καταστροφής, αλλά από τον ακριβή συνδυασμό στρατιωτικής πίεσης, συγκεκριμένου στόχου και πορείας εξόδου.
Στην περίπτωση του Ιράν, παρά τα βαριά πλήγματα, η πολιτική δομή δεν έχει καταρρεύσει και δεν υπάρχουν ενδείξεις ταχείας παράδοσης.
Επιβίωση της δυνατότητας αντίδρασης
Ο τρίτος παράγοντας είναι η διατήρηση της ικανότητας αντίδρασης του Ιράν.
Η υπεροχή στο πεδίο μάχης φτάνει κοντά σε πολιτική νίκη όταν ο αντίπαλος αδυνατεί να απαντήσει αποτελεσματικά και να επιβάλλει αντίθετο κόστος.
Ωστόσο, σύμφωνα με το Reuters, το Ιράν, παρά τα βαριά πλήγματα, διατηρεί ακόμα τη δυνατότητα επιθέσεων με πυραύλους και drones, καθώς και την ικανότητα παρεμβολής στην ενέργεια και στη ναυτιλία.
Η στρατηγική του Ιράν βασίζεται στην «αντοχή, παρεμβολή στην ενέργεια και φθορά του πολέμου».
Όσο αυτή η ικανότητα διατηρείται, οι ΗΠΑ και το Ισραήλ δεν μπορούν να πείσουν τη δημόσια γνώμη ότι η στρατιωτική τους υπεροχή οδηγεί σε μεγαλύτερη ασφάλεια· αφού παράλληλα με τους βομβαρδισμούς, αντιμετωπίζουν επιθέσεις, διαταράξεις στη ναυτιλία και ενεργειακή αβεβαιότητα.
Αυτό διαταράσσει τη συνταγή νίκης, όσο το Ιράν μπορεί ακόμα να τιμωρήσει τη συμμαχία, η πρόωρη ανακοίνωση νίκης γίνεται μη πειστική, εύθραυστη και αναξιόπιστη.
Κόστος πολέμου και αναλογία κόστους-αποτελέσματος
Ο τέταρτος παράγοντας είναι η οικονομία του πολέμου.
Αυτός ο πόλεμος για την Αμερική εξελίσσεται με πολύ ταχύ ρυθμό σε οικονομικό, βιομηχανικό και πολιτικό ζήτημα: σύμφωνα με επίσημη εκτίμηση προς το Κογκρέσο, οι ΗΠΑ μόνο στις δύο πρώτες ημέρες του πολέμου δαπάνησαν περίπου 5,6 δισεκατομμύρια δολάρια σε πυρομαχικά, φτάνοντας στις έξι ημέρες τουλάχιστον 11,3 δισεκατομμύρια ενώ νεότερες εκθέσεις δείχνουν ότι μέχρι τις 19 Μαρτίου το άμεσο κόστος του πολέμου έφτασε τα 12,7 δισεκατομμύρια δολάρια, με ημερήσιο ρυθμό 1–2 δισεκατομμύρια δολάρια.
Ταυτόχρονα, το Πεντάγωνο ζήτησε από το Κογκρέσο πάνω από 200 δισεκατομμύρια δολάρια επιπλέον προϋπολογισμό για τη συνέχιση του πολέμου, αριθμός που δείχνει ότι το ζήτημα δεν είναι απλώς η προμήθεια πυρομαχικών, αλλά μια τεράστια και αυξανόμενη οικονομική δέσμευση.
Παράλληλα, οι ανησυχίες για εξάντληση των αποθεμάτων αντιαεροπορικών και πυρομαχικών είναι σοβαρές· το Associated Press αναφέρει εκτίμηση ότι έχει καταναλωθεί περίπου το 25% των αποθεμάτων του συστήματος THAAD στην άμυνα του Ισραήλ.
Επομένως, αυτό που φαίνεται ως αυξημένη ικανότητα υποστήριξης και πυρός στην πραγματικότητα οδηγεί σε γρήγορη εξάντληση αποθεμάτων, ανάγκη έκτακτης χρηματοδότησης, πίεση στην αλυσίδα εφοδιασμού και αυξανόμενα ερωτήματα στο Κογκρέσο και τη δημόσια γνώμη· έτσι, ακόμη κι αν υπάρξουν τακτικά επιτεύγματα για Ουάσινγκτον και Tel Aviv, παραμένει ανοιχτό το ερώτημα αν ένας τέτοιος πόλεμος είναι οικονομικά, βιομηχανικά και πολιτικά βιώσιμος και τα υπάρχοντα στοιχεία δείχνουν ότι η κυβέρνηση των ΗΠΑ δεν έχει ακόμη πειστική απάντηση.
Κρίση αφήγησης· ο Λευκός Οίκος έχει χάσει τον πολεμικό έλεγχο των μέσων
Ο πέμπτος παράγοντας είναι η κρίση αφηγήματος.
Η πολιτική νίκη δεν δημιουργείται μόνο στο πεδίο μάχης· πρέπει να αντικατοπτρίζεται αποτελεσματικά στα μέσα, στην αγορά, στο κοινοβούλιο και στη δημόσια γνώμη.
Ο Trump αντιμετωπίζει πρόβλημα στη διαμόρφωση αφηγήματος για τον πόλεμο, με κενά μεταξύ των ισχυρισμών του Λευκού Οίκου και της πραγματικότητας.
Το Reuters αναφέρει ότι η έξοδος από τον πόλεμο για την κυβέρνηση των ΗΠΑ είναι δύσκολη και υπάρχει έντονος ανταγωνισμός εντός της κυβέρνησης για τη λήξη του πολέμου.
Αυτό σημαίνει ότι η Ουάσινγκτον δεν έχει καταφέρει να δημιουργήσει μια συνεκτική ιστορία για να δικαιολογήσει τον πόλεμο.
Ποιος είναι ο στόχος;
Περιορισμένη τιμωρία;
Αλλαγή περιφερειακής ισορροπίας;
Καταστροφή πυραυλικής ικανότητας;
Αλλαγή της ιρανικής πολιτικής συμπεριφοράς;
Όταν η ιστορία δεν είναι σαφής, η επιτυχία στρατιωτικών επιχειρήσεων, ακόμη και σε μεγάλη κλίμακα, δεν μεταφράζεται σε νίκη για τη δημόσια γνώμη των ΗΠΑ και του κόσμου.
Επέκταση του πεδίου μάχης σε ενέργεια και παγκόσμιο εμπόριο
Ο έκτος παράγοντας είναι η επέκταση του πεδίου μάχης από το στρατιωτικό στο ενεργειακό και εμπορικό μέτωπο...
Σε περιορισμένους πολέμους, ο εισβολέας συνήθως προσπαθεί να κρατήσει τον έλεγχο του πεδίου· εδώ όμως, οι επιθέσεις στο South Pars και τα αντίποινα του Ιράν στις ενεργειακές υποδομές έχουν απομακρύνει τον πόλεμο από την... καθαρά στρατιωτική λογική.
Η επίθεση του Ισραήλ και τα αντίποινα του Ιράν αύξησαν τις τιμές ενέργειας και έβλαψαν τη σταθερότητα της παγκόσμιας αγοράς.
Ο πόλεμος ΗΠΑ-Ισραήλ με το Ιράν πιέζει τις παγκόσμιες επιχειρήσεις σε όλα τα πεδία, από τις πρώτες ύλες μέχρι την ασφάλιση των μεταφορών.
Αυτή η πολιτική διάσταση είναι κρίσιμη, ο πόλεμος, αντί να φέρει ασφάλεια, έχει οδηγήσει σε αστάθεια στην αγορά και στην αλυσίδα εφοδιασμού
Μπούμερανγκ ενέργειας και απώλεια ελέγχου του πεδίου
Ο έβδομος παράγοντας είναι η χερσαία διάσταση και η αδυναμία κατάληψης ακόμη και σε ελάχιστο επίπεδο.
Παρά τις δηλώσεις Netanyahu και Trump για πιθανή ανάγκη χερσαίας συμμετοχής, ο τόνος τους δείχνει κρυφό φόβο και αμφιβολία.
Αυτή η επιλογή είναι εξαιρετικά δαπανηρή, αβέβαιη και πολιτικά επικίνδυνη.
Χωρίς χερσαίες δυνάμεις, δεν μπορούν να πετύχουν αποφασιστικό πολιτικό αποτέλεσμα· με χερσαίες δυνάμεις, ο πόλεμος γίνεται πολύ πιο δαπανηρός και ανεξέλεγκτος.
Φθορά της αποτρεπτικής ισχύος των ΗΠΑ
Ο όγδοος παράγοντας είναι η φθορά της αποτρεπτικής ισχύος λόγω της μακράς διάρκειας του πολέμου.
Οι πρώτες μέρες μπορούν να σοκάρουν αλλά αν ο πόλεμος συνεχιστεί και ο αντίπαλος αντιδρά, το αρχικό σοκ φθίνει.
Κάθε επιπλέον ημέρα θεωρείται ένδειξη μη επίλυσης και ενδεχομένως επιπλοκής του ζητήματος.
Οι δηλώσεις Αμερικανών αξιωματούχων για αποστολή περισσότερων δυνάμεων και νέα φάση του πολέμου δείχνουν ότι η παρέμβασή τους δεν ήταν αρκετή για να επιτύχουν τον πολιτικό τους στόχο.
Η συνεχής κλιμάκωση είναι ουσιαστικά παραδοχή αποτυχίας προηγούμενων δράσεων και δημιουργεί ένα αυξανόμενο τέλμα.
Κρίση στην καθιέρωση νοήματος και τέλος μονομερούς ηγεμονίας
Εκτός της στρατιωτικής και στρατηγικής διάστασης, η δυσκολία της μετατροπής της ψευδαίσθησης υπεροχής σε πολιτική νίκη έχει και κοινωνική/δημοσκοπική διάσταση, καθοριστική για ΗΠΑ και Ισραήλ.
Η πολιτική νίκη πρέπει να γίνει «πιστευτή» και στην κοινή γνώμη.
Το πρόβλημα των ΗΠΑ είναι η κρίση αξιοπιστίας σε αυτή τη σφαίρα.
Η κυβέρνηση Trump αντιμετωπίζει αντιφάσεις, κενά μεταξύ ισχυρισμών και πραγματικότητας, ακόμα και επιθέσεις από ΜΜΕ· δεν μπορεί να δημιουργήσει αφήγημα επιτυχίας, πόσο μάλλον σχέδιο λήξης του πολέμου.
Δημοσκόπηση της Ipsos δείχνει ότι μόνο το 37% των Αμερικανών υποστηρίζει τον πόλεμο, το 59% αντιτίθεται και μόνο το 7% υποστηρίζει χερσαίες δυνάμεις· επομένως, η κυβέρνηση δεν διαθέτει επαρκές κοινωνικό κεφάλαιο για να εδραιώσει αφήγηση νίκης.
Διαφορετική η ερμηνεία
Στο Ιράν, η έννοια νίκης και ήττας ερμηνεύεται διαφορετικά· η ιρανική κοινή γνώμη δεν μετρά με τα ίδια κριτήρια όπως η Ούασινγκτον ή το Tel Aviv.
Για τις ΗΠΑ, νίκη σημαίνει παρουσιασμένο αποτέλεσμα με επιχειρησιακούς και προπαγανδιστικούς δείκτες, για την ιρανική κοινωνία, κριτήριο είναι η επιβίωση της χώρας, η αποτροπή εξωτερικής επιβολής, η αντοχή υπό πίεση και η αδυναμία του εχθρού να χτίσει προφίλ νίκης.
Έτσι, η εκτεταμένη καταστροφή από ΗΠΑ και Ισραήλ δεν μεταφράζεται σε νίκη για την ιρανική κοινή γνώμη.
Τα γεγονότα στους δρόμους και τις πόλεις του Ιράν το επιβεβαιώνουν.
Συμπερασματικά, η κύρια δυσκολία για Αμερική και Ισραήλ είναι η μετατροπή των χτυπημάτων σε κάποιο…νόημα.
Μπορούν να καταστρέψουν στόχους, αλλά η μετατροπή της καταστροφής σε αλλαγή συμπεριφοράς του Ιράν, η σταθεροποίηση της περιοχής, η μείωση των τιμών ενέργειας, η αποκατάσταση αξιοπιστίας των ΗΠΑ και η δημιουργία σταθερής μεταπολεμικής κατάστασης είναι πολύ πιο δύσκολη και σε ορισμένες περιπτώσεις αδύνατη.
Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ έχουν ενεργήσει σε επιχειρησιακό επίπεδο, αλλά σε στρατηγικό επίπεδο δεν έχουν ακόμη πειστική απάντηση στο πώς, με ποιο αποτέλεσμα και με ποιο τελικό κόστος πρέπει να τελειώσει αυτός ο πόλεμος.
Εντυπωσιάζουν την Κίνα οι πύραυλοι του Ιράν
Την ίδια στιγμή πάντως οι πύραυλοι του Ιράν κερδίζουν τις εντυπώσεις … ακόμα και στην Κίνα.
Κινέζος ειδικός δήλωσε ότι η χρήση του βαλλιστικού πυραύλου Sejjil από το Ιράν δείχνει αποφασιστικότητα για αντίποινα.
Σύμφωνα με το Tasnim, ο στρατός του Ισραήλ ανακοίνωσε στις 16 Μαρτίου ότι ξεκίνησε έναν νέο γύρο «ευρείας κλίμακας επιθέσεων» κατά των υποδομών του Ιράν στην Τεχεράνη.
Ταυτόχρονα, το Ιράν συνέχισε τα αντίποινα, χρησιμοποιώντας βαλλιστικούς πυραύλους Sejjil για να πλήξει ισραηλινές στόχους.
Η χρήση του πυραύλου Sejjil από το Ιράν διαφέρει από τους προηγούμενους πυραύλους της χώρας και εγείρει ερωτήματα σχετικά με το αν η τεχνολογία του είναι πιο προηγμένη και αν η αύξηση ισχύος των όπλων μπορεί να σημαίνει ότι η σύγκρουση ανεβαίνει σε νέο επίπεδο.
Ο πύραυλος Sejjil
Σύμφωνα με τον Wei Dongshu, στρατιωτικό αναλυτή της κινεζικής ραδιοφωνίας και τηλεόρασης, ο Sejjil είναι ένας από τους κορυφαίους πυραύλους του οπλοστασίου του Ιράν και χαρακτηρίζεται από τρία βασικά χαρακτηριστικά:
1. Ταχεία αντίδραση: Ο Sejjil χρησιμοποιεί στερεό καύσιμο και δεν χρειάζεται την χρονοβόρα διαδικασία τροφοδοσίας που απαιτούν οι πύραυλοι υδρογόνου. Μπορεί να προετοιμαστεί για εκτόξευση σε περίπου 30 λεπτά και μπορεί να αναπτυχθεί κινητά. Ο εκτοξευτής μπορεί γρήγορα να υποχωρήσει, αυξάνοντας την ικανότητα του να αποφύγει επιθέσεις από ισραηλινά και αμερικανικά μαχητικά και drones.
2. Εξαιρετική επιθετική ισχύς: Ο Sejjil μπορεί να φέρει κεφαλή ενός τόνου. Στο τελικό στάδιο, διαθέτει υψηλή ικανότητα διείσδυσης που του επιτρέπει να αποφύγει τα ισραηλινά συστήματα αεράμυνας Arrow 2 και Arrow 3, επιτρέποντάς του να πλήξει αποτελεσματικά και να καταστρέψει υψηλής αξίας χερσαίους στόχους.
3. Ακρίβεια: Λόγω του σχετικά υψηλού κόστους του Sejjil, το Ιράν πιθανώς χρησιμοποιεί πολύπλοκα ηλεκτρονικά εξαρτήματα στη διαδικασία παραγωγής του για να διασφαλίσει υψηλή ακρίβεια κατά στόχους σταθερής θέσης.
Υψηλότερο κόστος στον αντίπαλο
Ο Wei Dongshu τόνισε ότι η χρήση του Sejjil δείχνει ότι το Ιράν δεν θα υποχωρήσει εύκολα στον στρατηγικό του αγώνα κατά των εχθρών.
Με την ανάπτυξη των πιο προηγμένων πυραύλων του κατά των σημαντικότερων στόχων του αντιπάλου, το Ιράν επιδιώκει να επιβάλει υψηλότερο κόστος στον αντίπαλο.
Με δεδομένη τη συνεχιζόμενη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, η στρατηγική αλληλεπίδραση μεταξύ ΗΠΑ, Ισραήλ και Ιράν παραμένει κρίσιμη, και το ερώτημα ποιος θα ξεκινήσει πρώτος την κατάπαυση πυρός παραμένει κεντρικό.
Ο Κινέζος ειδικός πρόσθεσε ότι το Ιράν δεν επιδεικνύει καμία διάθεση για εύκολη συμβιβαστική λύση και ότι, εάν συνεχιστούν οι αεροπορικές επιθέσεις από United States και Israel, είναι έτοιμο να ξεκινήσει ισχυρότερες αντίποινες χρησιμοποιώντας περισσότερους προηγμένους πυραύλους.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών